Siyasal Pazarlama; bir adayı veya siyasi partiyi  seçmenlerine uygun hale getirerek, adayın veya siyasi partinin seçmenlerce tanınmasına olanak sağlamak, rakiplerle ve diğer siyasi partilerle arasındaki farkı ortaya koymak  ve gerekli oy sayısına ulaşmak amacıyla siyasal örgütlerce yürütülen faaliyetlerin bütününe denir. Kısacası seçimi kazanmak için parti veya adayın yürüttüğü tüm pazarlama ve iletişim faaliyetleridir.  Siyasi pazarlama da siyasi örgüt ticari bir işletme gibi görülür. Fakat burada amaç ticari bir işletme gibi kar sağlamak değil, seçimleri kazanmak ve kalıcı olmaktır. Bu bakımdan eğer bir siyasi örgüt veya aday tam manada başarılı olmak ve bu başarıyı sürdürmek istiyorsa seçim sonrası da siyasal pazarlama faaliyetlerini yürütmek zorundadır.

Pazarlamanın Özellikleri Nelerdir?

Siyasal pazarlama, siyasi partilerin farklı pazar bölümlerine farklı pazarlama stratejileriyle yaklaşılması ve uygulanmasını gerektirir. Siyasi partilerin pazardaki durumlarına ilişkin stratejilerini anlatmaya geçmeden önce siyasal pazarlamanın özelliklerine bir göz atalım. Siyasal pazarlamanın özellikleri şunlardır:

  • Siyasi parti tercihinde doğrudan veya dolaylı olarak bir fiyatlandırma olmamaktadır. Fakat uzun dönemli düşünecek olursak, kişilerin mevcut siyasi parti tercihinden farklı bir  siyasi partinin iktidara gelmesi veya oy verdiği partiye karşı bir pişmanlık yaşaması durumunda dolaylı yoldan bir maliyet oluşacaktır.
  • Tüm seçmenler aynı gün içerisinde oy kullanırlar. Siyasal pazarlama herhangi bir ürün ve hizmet alımına benzemekle birlikte satın alma kararı bakımından ürün ve hizmet pazarlamasından farklıdır.
  • Siyasi parti veya adaylar da seçmen açısından bir ürün gibidirler. Seçmenler siyasi parti veya adayın yapmak istediklerini, iletilerini, seçmen üzerindeki etkilerini inceler, düşünür  ve kendisine uygun olan parti veya aday üzerinde bir karara varır.
  • Siyasi parti tercihinde bulunan seçmen, kazanan veya yönetime gelen bir partiye oy vermemiş olsa da ortaklaşa bir uyum çerçevesinde iktidara gelen partinin yönetiminde yaşamını sürdürmektedir.
  • Tüketici bir ürün aldığında memnun kalmazsa hızlı bir şekilde veya kısa sürede ürün değişikliğine gidebilir. Ancak seçmen için aynı şeyi söylemek mümkün değildir. Seçmen değişiklik yapabilmek için bir sonraki seçimi beklemek zorundadır.

 Pazarlamada olduğu şekliyle siyasete atılmış olan  iktidar partileri her zaman ilk sırada olabilmek adına çaba sarf ederler. Birinci sırada olan lider parti var olan durumunu devam ettirmek hatta üstüne koyarak oylarını arttırmak ister. Ancak siyasi partinin iktidarda bulunduğu zaman içerisinde yaptıkları (vergilerin arttırılması, vaat edilen sözlerin yerine getirilmemesi ekonomik uygulamalar, yanlış politika uygulamaları vb.) Bu partinin kendi  seçmenlerinin bazısında veya büyük çoğunluğunda istenmeyen etkiler bırakabilir. Bu da oy veren seçmende pişmanlığa sebep olarak partinin mevcut oylarını koruyamamasına sebep olur.

 Bu açıdan bakıldığında siyasal pazarlama faaliyeti sadece seçim dönemini kapsayan bir faaliyet dönemi değildir. Seçimden sonraki süreçte de siyasal pazarlama faaliyetleri sürdürülmeye devam edilmesi gerekir.

 Siyasal Pazarlama Nasıl Yapılır?

Siyasal Pazarlama Stratejisinin Oluşturulması: Pazar Araştırması ve Pazar Analizi, Seçmen Davranışı, , Hedef Pazar Seçimi, Konumlandırma bir mal veya hizmeti pazarlarken uygulanılan stratejilerin ve politikaların bazıları da siyaset pazarlanmasında uygulanmaktadır. Mal ve hizmetlerin pazarlamasında pazardaki fırsatları görebilmek amacıyla tüketici davranışlarının, hedef pazarın çözümlenmesi, firmanın büyüme ve rekabet stratejilerinin oluşturulması ve pazarlama bileşenlerine ilişkin doğru strateji ve politikaların belirlenerek mal ve hizmetlerin yerleştirilmesi gerekmektedir.

  • Pazar Araştırması ve Pazar Analizi

Siyasi bir parti kendi stratejisini belirlemeden önce rakiplerini iyi tanımalı, kampanyasını hangi temalara dayandıracağını ve belirleyeceği kampanyanın seçmen üzerinde nasıl bir etki bırakacağının analizini iyi yapmak zorundadır. Aday, kamuoyu ve konular siyasi kampanyanın üzerinde yoğunlaşacağı ana unsurlardır. Seçmenin gözünde adayın nasıl göründüğü aday açısından yapılan araştırmada önem verilen konulardan biridir. Adayın seçmenler üzerinde bırakacağı etki ve benzer yönleri de ele alınır. Seçmenlere yönelik araştırmalarda seçmenin nasıl kazanılabileceği? Seçmenlerin tutumlarının nasıl olduğu? gibi hususlar üzerinde durulur. Strateji geliştirilirken de hangi konuların dikkate alınacağının belirlenmesi konusunda araştırmalar yapılır. Bir kampanya stratejisi başarıya ulaşmak istiyorsa çok iyi bir kampanya teması araştırma sonuçları elde etmesi gerekir.

Aynı zamanda araştırmalar hedef kitlelerin özellikleri açısından farklılaştırmasında , hedef kitlenin isteklerine seslenmede, uygun kampanya temaları ve sloganın geliştirilmesinde fayda sağlamaktadır. Araştırmalar gerçekleşmiş veya gerçekleşecek farklı olayların ve belirlenen kampanya temalarının uygulamada başarıya ulaşıp ulaşamayacağı hakkında bilgi sahibi olmaya yardımcı olur. Ayrıca araştırmalar ağırlık verilmesi gereken seçim bölgeleri ve maliyetler gibi  başka stratejik kararlarda da aydınlatıcı olabilir.

  • Seçmen Davranışı

Bir siyasi parti ne kadar başarılı olursa olsun onun başarısını belirleyecek ve onaylayacak olan seçmenlerdir. Seçmenlerin istek  ve ihtiyaçlarına uygun olmayan, seçmene hitap etmeyen çözümler ilgi görmezler. Öte yandan çözümlerin  algılanma ve yorumlanma biçimleri de oldukça önem taşımaktadır. Çok önemli ve faydalı bir projenin olduğundan farklı anlaşılması veya yanlış anlatılması projenin seçmen tarafından kabul görmemesine sebep olabilir. Siyasetteki rekabette, rakibin sözlerini çarpıtarak vermenin önemli bir propaganda yöntemi olduğu unutulmamalıdır. Bu bakımdan  seçmenleri tatmin edecek çözümler üretirken diğer taraftan da  bu projelerin doğru bir şekilde seçmene  anlatılmasını sağlamak bakımından seçmen davranışlarının anlaşılmasına ve yorumlanmasına gerek duyulur.

  • Hedef Kitlenin Belirlenmesi

Siyasal pazarlama, sürekli araştırmayı gerektiren değişime ayak uydurmak zorunda olunan bir alandır. Siyasal pazarlamada başarılı olmak için rolü hedef kitleyi doğru belirlemek ve belirlenen hedef kitleye uygun mesajlar vermek gerekir. Doğru kitleye doğru mesajın, doğru iletişim araçlarıyla ulaştırıldığınız zaman başarılı olmamak için bir sebep kalmayacaktır. Siyasal pazarlama uygulamalarında hedef kitleyi belirleme aşamasında nüfus ve seçmen yapısı incelenmeli, seçim bölgelerinde nüfusun özellikleri araştırılarak hangi bölgelerde  hangi mesajların verilmesinin daha uygun olduğu belirlenmelidir. Seçmen yapısı ve geçmişte verdikleri oylar da dikkate alınarak o bölgenin hedef kitle için yer alıp almadığına da karar verilmelidir. 

  • Konumlandırma

 Partiler seçmenin desteğini arkalarına almak için ilkelerini, parti politikalarını, görüşlerini sunarak seçmenlere ulaşmayı hedeflerler. Konumlandırma adayın seçmenlerle bütünleşmesi adına gerekli bir süreçtir. Parti konumlandırması siyasal pazarlama için önemli bir alandır. Partilerin seçmenlerin partiye ya da adaya oy vermeye ikna olmaları için hangi politikalar üzerinde duracağını belirlemeleri gerekir.  Konumlandırma ürünün ne olduğunu ve başka var olan ürünlerden hangi yönüyle ayrıldığını anlatır. Siyasi ürüne uygulandığınız zaman ise parti politikalarının ne olduğunu, hangi sorunlara öncelik tanındığını partinin belirlediği adaylar ve  bunların diğer partilerin politikalarından ve adaylarından hangi yönleriyle ayrıldığını, avantajlarını ve ne gibi üstünlükler barındırdığını belirtir. 

  • Rekabet Stratejisi Oluşturma

Partilerin ideolojileri birbirine benzerse pazarlamaya duyulan ihtiyaç daha da artmaktadır. İdeolojileri birbirine yakın olan partiler diğer partiden daha önde olmak adına birbirleriyle yarışırlar. Geleneksel pazarlamada başvurulan rekabet stratejilerinin siyasal pazarlamada da kullanılması kaçınılmaz hale gelir bu bakımdan. Pazar lideri,  muhalefet, izleyiciler ve gedikçiler konumundaki partiler  oy oranlarını arttırmak isteyeceklerdir. Bu kavramlara bir göz atalım:

1.Lider: Siyasi partiler veya liderler arasında en çok oya sahip olanlar siyasi figür olarak açıklanabilir. Liderlerin belirlediği stratejik hamleler Pazar kayını arttırma ve korumaya yönelik adımlardır. Bir liderin  teknolojik, sosyal ve siyasi değişimlere ayak uyduramaması, seçmenin isteklerine cevap verememesi, parti içi çekişmeler, bölünme ve yeni katılan siyasi rakiplere pazar payını kaptırması sakıncalı ve tehlikeli bir durumdur. Bir liderin, seçmenini iyi tanıması, beklentilerine cevap veren bir plan ve programa sahip olması öncelikli görevlerinde biri olmalıdır.


2.Muhalefet: Rekabetçi anlamda muhalefetin üstlendiği rol lideri yenmek  ve liderin yerine geçebilmektir. Birçok muhalefet olabilir ancak hepsinin tek bir amacı olmalıdır. O da lideri yerine geçmektir.  Pazar liderini yenmek ve başarılı olabilmek için  muhalefetin  muhakkak iddialı olması ve rekabet edebilmesi gerekir. Aynı zamanda muhalefet, liderin üstün yönlerini ve başarılı görünen durumunu etkisiz ve değersiz hale getirip  liderin misillemelerine hızlı ve etkili karşılık vermelidir.

  • Değerlendirme

Siyasetçiler rakiplerinden farklı konuma gelmek, yeni seçmenler kazanmak, seçmen kitlesinde partiye veya lidere olan bağlılığın oluşmasını sağlayabilmek amacıyla siyasal pazarlama tekniklerinden yararlanmalıdır. Siyasal pazarlamadan yararlanmayan siyasi partilerin başarısız olacağı ise kaçınılmaz bir gerçektir. Siyasetin vazgeçilmezlerinden olan seçimler demokratik hayatın en önemli unsurlarından biridir. Seçim kampanyalarında siyasal pazarlama tekniklerinin kullanılması, seçmenlerin oy tercihini, parti ve aday farklılığını, partiye ve adaya bağlılığı olumlu yönde etkileyecektir.

Siyasi Pazarlamayı Belirleyen Etmenler 

  • İktidar

Toplumsal hiyerarşiye baktığımız zaman en üst konumda bulunan ve toplumu yönetme gücüne ve yetkisine sahip olan kurumsal güce iktidar denir. Sözlük anlamlarını da incelediğimiz zaman şu anlamlar karşımıza çıkıyor:  Bir işi yapabilme güc, erk ve bir işi yapabilme yetkisi ve yeteneği. Devlet yönetimini elinde bulunduran kişi ve kuruluşlar;  iktidar partisidir.

  • Muhalefet

Muhalefet, bir eyleme, bir görüşe, bir tutuma karşı olma durumu veya karşı görüşte veya tutumda bulunan kişilerin bulunduğu topluluğa verilen addır. Siyasette yönetme gücünü ellerinde bulundurmazlar. Fakat demokratik ülkelerde parlamentoda seçmenini temsil hakkına sahiptir.

  • Bürokrasi

Bürokrasi bir toplumda tabandan yukarıya doğru gittikçe daralan bir yapı içinde örgütlenmiş, kişisel olmayan genel kurallara göre çalışan bir  sistem ve kurallar bütünüdür.  Bürokrasi yönetsel bir mekanizma olmasının yaınında hiyerarşik bir emir komuta zincirinin yer aldığı yapılardır. Bürokrasi için işlerin ağır yürümesi, yeterince yerine getirilememesi, monotonluk ve karmaşık işlemler şeklinde ilerleyen bir süreç olması gibi eleştiriler yer almaktadır.

  • Baskı Grupları

Baskı grupları, bir parti kurmak ya da bir bireyi aday göstermek gibi türlü yollardan seçimlere girmediği halde hükûmeti etkilemeye çalışan organize gruplara denir. Bir işin yapılmasında, gerçekleştirilmesinde veya tamamlanmasında baskı oluşturarak grubun ortak amacına ve yararına uygun  aktiviteyi ele geçirmek için çeşitli siyasi taktikler kullanırlar. Barolar, meslek grupları ve sendikalar bu gruplara örnek gösterilebilir.

  • Seçmenler

Seçimlerde oy verme hakkına ve yeterliliğine sahip olan kişiye seçmen denir. Seçmen mevcut iktidarı değiştirebilir veya varlığını sürdürebilir. Seçtiği adaylar, milletvekilleri aracılığı ile meclis ve parlamentoda temsil hakkına sahiptir. 

S.S.S

Türkiye’de Siyasal Pazarlama Tarihi, Siyasal Pazarlama Odaklı Yayınların Ortaya Çıkışı

  • 1990 Gegez
  • 1991 Limanlılar
  • 1998 Tan
  • 2002 Bayraktaroğlu

Yabancılarda Siyasal Pazarlama Tarihi, Siyasal Pazarlama Odaklı Yayınların Ortaya Çıkışı

  • 1975 Reid
  • 1988 Smith
  • 1990 Bongrad
  • 1991 Webster
  • 1992 Butler
  • 2001 Henneberg

Siyasal Pazarlamada Siyasal İçerikli Değiş Tokuş Etmenleri Nelerdir?

  • Seçmenler
  • Maliyet
  • Oy – zaman
  • Beklenen yasama kararları
  • Siyasi parti veya siyasi aday

Siyasal Pazarlama Konumlandırması Nasıl Yapılır?

Ticari bir ürün ya da hizmet için yapılacak konumlandırma stratejileri ile aynıdır. Bu bağlamda aşağıda yer alan sorulara sunulan yanıtlar elde edilerek analiz edilmesi ile konumlandırma stratejisi saptanır;

  • Vaat edilen faydalar nelerdir?
  • Hedef kitle nedir?
  • Ne zaman yapılacak?
  • Hangi rakibe karşı yapılacak?
0 cevaplar

Cevapla

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir