Dünya yaşanan iklim değişikliklerinden dolayı son yıllarda çok sayıda çevre felaketiyle karşı karşıya kalmaktadır. Bu süreçte birçok kuraklık, sel, yangın, sera gazı salınımı gibi durumlar yaşanmaktadır. Ozon tabakası da her geçen gün zarar görmektedir. Bu durum da küresel ısınmaya yol açmaktadır.  Buzullar bu süreçte daha hızlı erimeye başlamıştır. Bu yüzden dünyanın birçok sorunlar karşı karşıya kalacağına yönelik felaket senaryoları söz konusudur.

Dünyada yaşanan bu sorunlar ülkeleri ve insanları bazı önlemler almaya itmiştir. Her alanda birtakım doğayı korumaya yönelik önlemler alınmaktadır. Bu süreç pazarlamada da etkisini hissettirmektedir. Pazarlama sürecinde de yeşil pazarlam  ( green marketing ) terimi ortaya çıkmıştır.

Yeşil pazarlama kavramı Amerikan Pazarlama Derneğinin düzenlediği Ekolojik Pazarlama konulu seminerde ortaya çıkmıştır. Bu terimin ortaya atılmasından sonra pazarlama faaliyetlerinin çevre kirliliği, enerji tüketimi ve diğer tükenebilir kaynakların da tüketilmesine olumlu ve olumsuz etkilerini inceleyen bilim dalı olarak gelişme göstermesi söz konusudur.

Yeşil pazarlama;  tüketicilerin ihtiyaçlarını karşılama sürecinde fiziksel çevrenin olumsuz etkilerini en aza indirmek ya da kalitesini arttırmak için tasarlanan ürünlerin geliştirilerek pazarlanması olarak tanımlanabilir. Yani en basit tanımıyla yeşil pazarlama sürecinde çevre dost pazarlama süreci devreye girer.

Çevreye zararı olmayan ürünlerin pazarlanması süreci olarak da tanımlanabilir. Şimdi yeşil pazarlama sürecini sizlere tanımladık.  Bu süreçten sonra yeşil pazarlamanın neden önemli olduğundan bahsedelim;

Yeşil Pazarlama Neden Önemlidir?

Yeşil pazarlama her geçen gün daha fazla ilgi görmektedir. Şimdi yeşil pazarlamanın neden önemli olduğunu ve günümüzde her geçen gün daha önemli hale geldiğini anlatalım;

  • Büyük markalar çevresel pazarlama sürecini amaçlarına ulaşabilmek ve insanları etkileyebilmek için bir fırsat olarak görmektedir.
  • Günümüzde büyük, orta ve küçük ölçekli birçok işletme sosyal olarak kendilerini ahlaki anlamda daha sorumlu hisseder ve bu yönde bir şeyler yapmaları gerektiğine inanır.
  • Devletler,  sivil toplum kuruluşları birçok sektördeki firmayı doğa dostu olma konusunda sıkıştırmaktadır.
  • Rakip firmaların çevresel olarak attığı adımlar diğer firmaları da bu konuya eğilmeye yöneltmektedir.
  • Ham maddelerin azalması ve atı biriktirmeyle artan maliyet faktörleri firmaları bu konuda çalışmaya iter.
  • Hızlı üretim ile doğal kaynakların daha da bilinçsiz kullanılmaya başlanması durumu söz konusudur.
  • Çevre kirliliği de hızlı bir şekilde artmaktadır.
  • Sanayileşme doğal dengeyi olumsuz etkilemektedir. Bu durum birçok firma tarafından dikkate alınmaya başlamıştır.

Yeşil Pazarlama ( Green Marketing )Nasıl Yapılır?

Yeşil pazarlama dünyadaki uygulamalarda elde edilen başarılardan sonra ülkemizde de tercih edilmeye başlamıştır. Özellikle büyük firmalar olmak üzere birçok firma pazarlama politikalarını doğa dostu olacak şekilde yürütmektedir. Ayrıca yeşil pazarlama konusunda bilinçli tüketicilerin de ortaya çıkması bu süreci desteklemiştir. Yeşim pazarlama üç evreden meydana gelmektedir;

Yeşil Hedefleme: Yeşil pazarlama sürecinde öncelikle yeşil hedefleme süreci vardır. Bu süreçte çevreci talebi olan tüketicilerin tercih edeceği bir ürün tasarımı yapılır. Firmanızın sattığı mevcut ürünleri çevreci tüketicilere hitap edecek şekilde yeniden dizayn da edebilirsiniz. Bu evrede en önemli kural yeşil ürünle birlikte yeşil paketleme yapmanızdır.

Yeşil Stratejiler:  Yeşil hedefleme sürecinde ürününüzü doğa dostu tüketicilere yönelik oluşturduktan ay da revize ettikten sonra yeşil stratejiler belirleyerek yola devam edersiniz.  Burada üreteceğiniz tüm ürünlerde her üretim sürecinde doğal kaynakları en sınırlı şekilde kullanmanız gerekir. Tüketim sürecinin her aşamasında doğaya zarar vermeyen politika ve stratejiler izlemeniz gerekir.

Analiz ve Değerlendirme: Yeşil pazarlama sürecinin son aşaması ise rakip markaların geliştirdikleri yeşil stratejilerde üretim sürecini ve ürünleri incelemeniz gerekir. Bu stratejilerden yola çıkarak uygun olmayan ürünlerin rafa kaldırılması söz konusu olacaktır. Ayrıca fırsat eşitliği ve asgari ücret politikaları da sürece dahil edilmelidir. Böylece hem doğaya hem de iş gücüne önem vererek tüm süreçleri dikkate alan bir firma olabilirsiniz.

Yeşil Pazarlamada Kullanılan Terimler

Yeşil pazarlama sürecinde firmalar bazı terimleri kullanırlar. İşte yeşil pazarlama için kullanılan bazı terimler ve açıklamaları;

Yeşil Ürün: Satılan ürünlerin çevreyi kirletmemesi, doğal kaynakların az tüketilmesi, geri dönüştürülebilir olmasıdır. 

Yeşil Fiyat: Ürünlerin çevreye en az zarar verecek şekilde üretilmesi için ortaya çıkan maliyetin fiyata olan etkisidir.

Yeşim Dağıtım: Ürünün nakliyesini yapan aracın yakıtını, taşıma sıklığını ve müşteriye olan uzaklığını çevreye en az zarar verecek şekilde hesaplayarak gerçekleştirmektir.

Yeşil Paketleme: Ürünlerin paketleme aşamasında çevre dostu malzemelerin tercih edilmesidir. Ayrıca paketlerin türüyle birlikte boyutun da en uygun şekilde seçilmesi gerekir. Böylece gereksiz malzeme kullanılmasından kaçınılmaktadır.

Yeşil Etiket: Bir ürünün çevre dostu sertifikaya sahip olduğunu gösteren resmi detayıdır. Çevre dostu logolar ürünlerin ambalajında kullanılır.

Yeşil Tutundurma: İşletmeler tarafından yapılan açıklamaların doğru olması konusunda test yapılabilmelidir. Yani işletmeler söyledikleri çevre dostu uygulamalar konusunda üzerlerine düşeni yapmak zorundadır. 

Yeşil Pazarlamada 4S Kuralı

Yeşim pazarlama sürecinde literatüre girmiş olan 4S kuralı vardır. 4S yeşil pazarlama sürecinin işleyişini ortaya koymaktadır. Çevre dostu yeşil pazarlama sürecinde 4S nedir, açıklık getirelim;

  • Tatmin

Tüketicilerin çevre dostu uygulamalar için firmalardan tüketici olarak isteklerini ifade etmektedir. Ayrıca kullanıcılar aldıkları hizmetlerde isteklerinin yerine getirilmesi anlamında tatmin seviyesini de belirtmektedir.

  • Sürdürülebilirlik

 Yeşil pazarlamanın tercih edilmesinin ana sebebi sürdürülebilir çevre dostu uygulamalar barındırmasıdır. Ürünün enerji ve enerji kaynaklarının sürekliliğinin sağlanmasına yönelik kullanılan terimdir.

  • Sosyal Kabul

  İşletmeler doğa dostu ürünler ürettiklerini belirtebilirler. Ancak bu durumun tüketiciler tarafından da kabul edilmesi gerekir. Yeşil pazarlama sürecinde işletmenin ürününün doğa dostu olarak kabul edilmesini ifade eder.

  • Güvenlik

 Yeşil pazarlamada doğayla birlikte canlı sağlığı da önemlidir. Ürünün dünyadaki hiçbir canlının sağlığına zarar vermeden üretildiğini ifade eden terimdir.

Yeşil Pazarlama Örnekleri

  • Yenilenebilir Bira Şişesi – Carlsberg

Ünlü bira markası Carlsberg, ürettiği çevre dostu bira şişeleriyle yeşil pazarlama konusunda güzel bir örnek sunmuş durumda. Geliştirdiği kağıt şişeleriyle geniş bir kitle tarafından taktir toplayan Calsberg, adından fazlaca söz ettirmiş durumda.

Yeşil Pazarlama ( Green Marketing ) Nedir? 1

  • Yeniden Kullanılabilir Poşet – IKEA

Plastik poşetlerin kullanılmasını azaltmak adına IKEA güzel bir çalışmaya imza atmış durumda. Yayınladıkları görselde şu mesaj iletilmiş: “Herkesin alışveriş yaparken yeniden kullanılabilir poşetleri kullandıklarını gerçekten görmek istiyoruz. Bu yüzden her bir plastik poşeti 5 cent olarak ücretlendirdik. Gelen bu paraları Tree Canada’ya (ağaçları çoğaltan ve koruyan bir yardım kuruluşu) bağışlayacağız ki daha fazla ağaç dikelim.”

Yeşil Pazarlama ( Green Marketing ) Nedir? 2

  • Elektrikli Araçlar

Sadece bir firmanın değil birçok firmanın ürettiği elektrikli araçlar, yeşil pazarlama alanında verilebilecek en güzel örneklerden biridir. Benzin, dizel ve LPG yakıtlı araçlardansa elektrikli araçların, çevre dostu olduğu bilinen bir gerçektir. Bundan dolayı firmaların üretecekleri ve pazarlamasını yapacakları her bir elektrikli araç modeli yeşil pazarlama olarak ele alınabilir.

Yeşil Pazarlama ( Green Marketing ) Nedir? 3

  • Türlerimizi Koruyun – Lacoste

Şirketler normal şartlarda akıllarda yer edinmiş logolarından vazgeçmezler. Ancak Lacoste, çevre bilinci oluşturmak, nesli tükenen canlılara dikkat çekmek amacıyla timsah logosunun yerine bu canlılardan oluşan logolar kullanmayı tercih etti. Bu hareketiyle, hem taktir toplayıp hem de güzel bir yeşil pazarlama stratejisi kullanmış oldu.

Yeşil Pazarlama ( Green Marketing ) Nedir? 4

  • Deniz Canlılarını Boğmayın – Sea Shepherd

Dünya Doğayı Koruma Vakfı gibi, kâr amacı gütmeyen bir sivil toplum kuruluşu olan Sea Shepherd (Deniz Çobanı), yaptığı reklamlar aracılığıyla ilettiği çevre dostu mesajları ile deniz kirliğinin önüne geçmek ve deniz canlılarını korumanın amacını gütmüş durumda.

Yeşil Pazarlama ( Green Marketing ) Nedir? 5

  • BitkiŞişe – CocaCola

Pazarlama stratejilerinin neredeyse tümüne hâkim olup iyi bir şekilde uygulayan Coca-Cola şimdi de yeşil pazarlama konusuna adım atmış durumda. Bitki bazlı hammaddelerden üretmeyi hedeflediği şişeleri geri dönüştürülebilir bir hale sokarak çevre dostu şişeler elde etmeyi hedefliyor.

Yeşil Pazarlama ( Green Marketing ) Nedir? 6

S.S.S

Yeşil paketleme nedir?

Ortaya çıkartılan ürünlerin ambalajlanması esnasında doğaya zarar vermeyen materyallerin tercih edilmesidir. Bunun yanı sıra paketleme sırasında; paket türü ve boyutlarına da özen gösterilmelidir.

Yeşil dağıtım nedir?

Geliştirilen ürünleri bir yerden bir başka yere taşıyan tüm araç modellerinin yakıtlarının, taşıma zaman aralıklarının, müşterilere olan uzaklıklarının değerlendirilerek doğal çevreye minimal zarar taşıyabilecek şekilde iyi düşünülmesi – planlanmasıdır.

Yeşil işletme nedir?

Herhangi bir işletmenin yürüttüğü tüm faaliyetlerinin gözden geçirilerek – yeniden planlanmasıdır. Bu planlama esnasında doğal çevre dengesinin korunmasını, çevreye verilen zararın minimal düzeylere sahip olması, tüm departmanların çevreye duyarlı stratejilerle eğitilerek donatılması.

Yeşil lojistik nedir?

İşletmelerin ürünlerini transfer etmesi esnasında tüm hesaplamaları yaparak çevreye verdikleri zararın en aza indirgenmesidir.

Yeşil satın alma nedir?

Çevreye duyarlı işletmelerin, çevreye duyarlı ürünlerinin tercih edilerek satın alma işlemlerinin müşterilerce gerçekleştirilmesidir.

Kaynakça:

https://arastirmax.com/tr/system/files/dergiler/123831/makaleler/5/2/arastirmax-yesil-pazarlama-stratejileri.pdf

0 cevaplar

Cevapla

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir